• tto@etu.edu.tr

Pandemiye ‘Dijital Yönetim İttifakı’ Anlayışı

Tüm dünya küresel  bir afet olarak değerlendirilen COVID-19 kaynaklı pandemi ile mücadele ederken;  birçok üniversite, kurum ve şirket  Yaygın Afetler Dijital Yönetim İttifakı'nı (YADYİ) kurarak TOBB Ekonomi ve Teknoloji Üniversitesi bünyesindeki projede bir araya geldi.

YADYİ adına konuşan TOBB ETÜ Bilgisayar Mühendisliği Bölümü Öğretim Üyesi ve Akıllı Şehirler Laboratuvarı Başkanı Prof. Dr. Mehmet Akşit, yaygın afetler ile mücadelenin akıllı şehirler anlayışından daha geniş bir kavram olduğunu belirterek “Yaygın afetleri dijital şekilde yönetebilmek için, ülke çapında muhakkak milli bir kurumsal yönetim sistemi kurulmalıdır. Pandemi vb. yaygın afetlerin gelecekte de oluşacağını varsayıyoruz. İleride karşılaşacağımız olası yaygın afet ihtimalinin dikkate alınmadığı bir stratejik plan gerçekçi olamaz. Gelecekteki muhtemel yaygın afetler için hazırlanmanın en etkili adımı, afetleri yönetebilecek, ülke çapında dijital bir kurumsal sistemin kurulmasıdır” dedi. 

YADYİ için 13 üniversite, kurum ve şirket bir araya geldi

Prof. Dr. Akşit YADYİ’nin TOBB ETÜ’nün yanı sıra Ante Group, ASELSAN, Bahçeşehir Üniversitesi, Cumhurbaşkanlığı Yerel Yönetim Politikaları Kurulu, InfoTRON, Milsoft, Netcad, ODTÜ, SAS, Softtech, Türkiye Ekonomi Politikaları Araştırma Vakfı (TEPAV) ve Wageningen Üniversitesinin (Hollanda) temsilcilerinden oluştuğunu bildirdi.  Yaygın afetler dijital yönetim sistemi kurulmasının standartlar ve ilgili ekosistemlerinin çatısını tanımlamayı, gerekli iş çözümlerine engel olan teknik problemleri çözmeyi gerektirdiğini anlatan Prof. Dr. Akşit, “Biz standartlar ve ekosistem çatısı sayesinde ülke çapında katkı sağlayabilecek şirketlerle üniversitelerin, etkin ve verimli bir şekilde katkılarını vereceklerini düşünüyoruz. Ayrı ayrı çalışılsaydı israf ve verimsizlik olurdu” dedi. Prof. Dr. Akşit,  projede şu anda kendisi ve 5 doktora öğrencisinin YADYİ üyesi üniversite, kurum ve şirketler ile birlikte farklı problemlere odaklanan fakat birbirini tamamlayıcı bakış açılarıyla çeşitli araştırmaları yürüteceğini kaydetti ve “TOBB ETÜ de,  araştırma sonuçlarını değere dönüştürecek start-up’lara geniş imkan sağlayacak” dedi.

Mevcut afet yönetimi yaklaşımlarından 3 yönden ayrılıyoruz

Günümüzde, yaygın afetleri engellemek ve yönetmek amacıyla birçok ülkede çeşitli faaliyetler yürütüldüğünü vurgulayan Prof. Dr. Akşit, YADYİ’nin kendisini bu faaliyetlerin çoğundan üç yönüyle ayırdığını ifade etti ve şöyle konuştu:

“İlk olarak dijital yönetim tekniklerine ve gerekli iş çözümlerine geniş bir çerçeveden bakıyoruz. Oysa diğerleri dijital yönetiminden daha çok kurumsal, idari ve mevzuatla ilgili meselelere yoğunlaşmış durumdalar. İkinci farklılığımız ise kendimizi belirli bir uygulama alanı ile sınırlandırmıyor olmamızdır. Oysa afet yönetimi konusundaki mevcut ticari uygulamalar istatistiksel analiz, gelecek durum senaryolarının simülasyonu, insanların mesafe takibi gibi dar ve odaklanmış bir alanda çözüm öneriyorlar. Üçüncü farklılığımız da İttifakın  TOBB ETÜ tarafından desteklenmesine karşın, bağımsız bir çalışma grubu olmasıdır. Diğer afet yönetim çalışmalarıysa bir şirket, enstitü ya da sivil toplum kuruluşu kontrolünde yürütülmektedir.”

Sağlık, güvenlik, finansal yönetim, eğitimde çözüm sunan yeni dijital sistemler devreye girmeli  

Gelecekteki muhtemel yaygın afetler için hazırlanmanın en etkili adımının, afetleri yönetebilecek ülke çapında dijital bir kurumsal sistem altyapısının kurulması olduğunu vurgulayan Prof. Dr. Akşit, bu amaçla sağlık sistemleri, güvenlik sistemleri, finansal yönetim sistemleri, eğitim sistemleri gibi birçok alanda çözümler sunan yeni dijital sistemlerin devreye girmesi ve mevcut sistemler ile entegre edilmesi gerektirdiğini kaydetti. Böylesine uzun vadeli ve kapsamlı bir yatırımın ekonomik bir şekilde, evrimsel süreci karşılayabilecek esnek ve ölçeklenebilir dijital sistemlerin tasarımını gerektirdiğini ifade eden Prof. Dr. Akşit, “Ben tam da bu tür sistemleri tasarlayıp kurmak amacıyla yıllar sonra Hollanda’dan Türkiye’ye döndüm” dedi.

Yaygın afette dijital altyapıların arızaya dayanıklı, güvenli ve emniyetli olması gerek

Prof. Dr. Akşit “Yaygın afet döneminde kullanılacak dijital alt yapıların doğru çalışması, arızaya dayanıklı, güvenli, emniyetli ve zamanında olması gerekir. Bu yüzden yaygın afetler ile mücadelede kullanılacak sistemler stratejik düzeyde kritiktir” şeklinde konuştu.

Artık dijital sistem alt yapıları ve kritik alt yapıların kalite ihtiyaçlarını karşılayacak bir şekilde tasarlanması gerektiğini vurgulayan Prof. Dr. Akşit; “Gelecekteki yaygın afetler için hazırlanmanın, devlet yönetiminin hemen hemen her yönünü, toplumsal süreçleri ve kişisel hayatımızı etkileyeceği açıktır. Bu da bizim hedeflediğimiz gibi; ekonomik bir şekilde bu evrimsel süreci karşılayabilecek esnek ve ölçeklenebilir dijital sistemlerin tasarımını gerektirmektedir” değerlendirmesinde bulundu.